il glossari da l'AI persunal
Definiziuns en linguatg simpel dals terms davos l'IA persunala - tge che els muntan, co che els funcziunan e co che folk ils duvra.
Concepts
IA persunala
Ina AI persunala è in assistent d'intelligenza artificiala deditgà a ina persuna, el emprendia tias preferenzas, sa regorda da tes context e fa acziuns en tia favur en la vita da mintgadi.
legia la definiziunAgent IA
In agent IA è in sistem IA che fa acziuns per cuntanscher ina fina, cun duvrar instruments, navigar en il web e cumplettar incumbensas da plirs pass autonomamain, betg mo generar text.
legia la definiziunAI agentica
IA agentica sa referescha a sistems da IA che ageschan cun autonomia, fixan sub-objektivs, dovran instruments e fan acziuns en plirs pass per cumplettar incumbensas, enstagl da respunder mo a prompts.
legia la definiziunConcierge IA
In concierge IA è ina IA persunala che s'occupa per tai da incumbensas e logistica dal mund real, reservaziuns, viadis, recumandaziuns e cumissiuns, sco in concierge uman, ma adina disponibel.
legia la definiziunMemoria persistenta
Memoria permanenta è la capacitad d'ina IA da sa regurdar infurmaziuns sur conversaziuns separadas, tias preferenzas, persunas e dumondas passadas, enstagl da smarir tut cur ch'in chat finescha.
legia la definiziunIA proactiva
L'IA proactiva è in assistent che s'approcha a tai l'emprim, trametta regurdanzas, brevs ed avis, ed agescha tenor plan, enstagl da responder mo sche dumandà.
legia la definiziunAI Chief of Staff
In AI chief of staff è ina AI persunala che gestescha la coordinaziun da nivel aut, triage da l'inbox, planisaziun, follow-ups, preparaziun e perscrutaziun, sco che faria in chief of staff uman, per fundaturs e professiunals occupads.
legia la definiziunCumpagn IA
In cumpagn IA è ina IA cun la quala ti construeschas ina relaziun permanenta: ella ta regorda, fa check-in e ta sustegna di per di tras conversaziun, coaching u cumpagnia, enstagl da respunder a dumondas singulas.
legia la definiziunTechnologia
Model Context Protocol (MCP)
Il Model Context Protocol (MCP) è in standard avert che permetta ad assistents AI da sa connectar cun utensils e datas externas tras in'interfatscha cumina, uschia che mintga app cumpatibla po sa connectar cun mintga AI cumpatibel.
legia la definiziunModel da linguatg grond (LLM)
In model da linguatg grond (LLM) è in'IA trenada sin quantitads enormas da text per chapir e generar linguatg sco uman, che dat pussanza a chatbots, assistents ed agents IA.
legia la definiziunAI Sandbox
In sandbox AI è in ambient da calcul isolà nua che in agent AI po exequir code, navigar en il web e duvrar utensils a mod segir, separà d'auters utilisaders e sistems.
legia la definiziunPurtar tia atgna clav (BYOK)
Bring Your Own Key (BYOK) ta lascha duvrar tes agens clavs API per ils models da IA sutgiacents en in product, uschia che ti controllas il fornitur, las despensas e magari era las cundiziuns da datas.
legia la definiziunAI conversaziunal
IA conversaziunala è tecnologia che lascha il software capir e responder en linguatg natiral, che mova chatbots, assistents da vusch ed assistents da messadis cun ils quals ti interageschas cun discurrer u scriver.
legia la definiziunGeneraziun augmentada tras recuperaziun (RAG)
La generaziun augmentada da recuperaziun (RAG) è ina tecnica nua che in'IA recupera infurmaziuns relevantas d'ina funtauna externa e las dovra per generar ina resposta pli precisa e actuala, enstagl da sa basar mo sin quai che il model ha memorisà.
legia la definiziunFinestra da context
Ina fanestra dal context è la quantitad maximala da text che in model d'AI po tegnair en la memoria da lavur a la medema ura - mintga messadi, datoteca e definiziun d'instrument en la conversaziun quintan per quella.
legia la definiziunLimit da token
In limit da tokens è la cumpart da quant tokens, parts da text radund trais quarts d'in pled mintgin, ch'in model d'IA po elavurar en ina singula dumonda, inclusiv l'istorgia da conversaziun e sia atgna resposta.
legia la definiziunContext Rot
Il context rot è la diminuziun da la qualitad da las respostas da l'IA cura ch'ina conversaziun daventa pli lunga, causada dal fatg che l'attenziun dal model sa derasa sur da pli blers tokens fin che las instrucziuns precedentas perdan influenza.
legia la definiziunCompactaziun
Compaction è cura che in sistem IA resumescha parts pli veglias d'ina conversaziun e las remplazza cun quel resum, liberond spazi en la fanestra dal context uschia che il thread po continuar.
legia la definiziunmessadis
Habituds & responsabladad
Partenari d'accountability
In partenari d'accountability è ina persuna (u, adina pli savens, ina IA) che enconuscha tes intent, controllescha tes progress a temps fixads e fa pli difficil da desister en silenzi.
legia la definiziunStreak d'habitud
Ina streak d'habitud è in quint current da dis consecutivs en ils quals ti has fatg in'habitud. Ella funcziuna cun transfurmar "saltar oz" en "rumper la streak", quai che la gronda part da la glieud chatta bler pli difficil da far.
legia la definiziunSa concentrar
Sa lockar munta da sa deditgar dal tut ad in'incumbensa u ad ina fin e d'eliminar distracziuns fin che quella è finida. L'expressiun è sa derasada dal sport e dal gaming en il slang da students e da la Gen Z per lavur concentrada e senza excusas.
legia la definiziunBody doubling
Body doubling è lavurar sin in'incumbensa cun in'autra persuna preschenta, en la chombra u en ina telefonada, nua che sia preschientscha suletta renda pli simpel da cumenzar e restar sin l'incumbensa. Quai è fitg derasà en la communitad ADHD.
legia la definiziunHabit stacking
Habit stacking munta da liar ina nova habitud a ina che ti fas gia regularmain, cun la formula "suenter che jau [habitud actuala], jau vegn a [nova habitud]". L'habitud existenta daventa la signal per la nova.
legia la definiziun